جغرافیای سعداباد

سعدآباد از بخش های مهم شهرستان دشتستان است که در شمال این شهرستان واقع شده و وسعت آن 1000 کیلو متر مربع است که 15/3 درصد از دشتستان را شامل می شود.

بخش سعدآباد از شمال و مشرق به استان فارس، از مغرب به بخش شبانکاره و از جنوب به رودخانه دالکی محدود می شود.

رودخانه های دالکی و شاهپور به ترتیب در سراسر مشرق و مغرب این بخش جریان دارن و پس از پیوستن به یکدیگر در محل دورودگاه به منطقه حالتی جزیره گونه می دهند.

فاصله این شهر تا برازجان، مرکز شهرستان دشتستان 24کیلو متر و تا بندر بوشهر، مرکزیت استان 80 کیلومتر می باشد. سعدآباد بر روی طول جغرافیایی 51 درجه و عرض جغرافیایی 29 درجه قرار دارد.

ارتفاع متوسط این منطقه حدود 50 متر از سطح دریا می باشد. هوای منطقه از اواسط بهار تا پایان تابستان گرم و خشک و در فصل پاییز و زمستان معتدل و بهاری می باشد.

بخش سعدآباد دارای 17 روستای مسکونی، ده ها آبادی و 2 دهستان وحدتیه و زیراه می باشد.

شکل گیری سعداباد

در اوایل دوران قاجاریه شخصی به نام (( ملا محمد )) از نودان ( نام یکی از دهستان های سه گانه بخش کوهمره شهرستان کازرون، بین تنگ ابوالحیات و قائمیه ) بعلت اختلاف و درگیری با خوانین منطقه متواری شده و به اتفاق خانواده و بستگان خود به روستای دورودگاه از توابع بلوک زیراه مهاجرت نموده و به شغل دامداری مشغول می شود.

پس از چندسال سکونت در دورودگاه خان زیراه به او پیشنهاد می دهد به دره ای به نام (( عربو )) در جنوب سعدآباد فعلی، کوچ کرده و سکونت اختیار کند. این دره در مسیر راه کاروان رویی قرار داشت و بیشتر اوقات کمین گاه راه زنان بود که افراد و کاروان ها را غارت می کردند. منظور خان زیراه از این اقدام این بود که آبادی مختصری به وجود آورد برای امنیت و جلوگیری از غارت دزدان. به مرور زمان افراد دیگری هم به مناسبت هایی به این منطقه مهاجرت کرده و این مکان به نام بنیان گذار آن (( محمد آباد )) معروف می گردد. در کتاب فارس نامه ی ناصری، تألیف میرزا حسن فسایی که در عصر ناصرالدین شاه، در باب تاریخ و جغرافیای فارس نوشته شده، از قریه محمد آباد نام برده و آن را در یک فرسخی جنوب غربی زیراه معرفی می کند.